Ważne zmiany w ocenach oddziaływania na środowisko od 1 stycznia 2017 r.


Zmiany w ocenach oddziaływania na środowisko

Od 1 stycznia 2017 r. obowiązują znowelizowane regulacje w zakresie ocen oddziaływania na środowisko. Zmiany są następstwem przyjętej jeszcze w 2015 r. ustawy o zmianie ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2015 r. poz. 1936).

zmiany w ocenach oddziaływania na środowiskoZasadniczym celem uchwalonej ustawy była transpozycja dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2011/92/UE z dnia 13 grudnia 2011 r. w sprawie oceny skutków wywieranych przez niektóre przedsięwzięcia publiczne i prywatne na środowisko, zmienionej dyrektywą 2014/52/UE.Ustawa również dostosowała polskie prawo do dyrektywy 2003/4/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 28 stycznia 2003 r. w sprawie publicznego dostępu do informacji dotyczących środowiska i uchylającej dyrektywę Rady 90/313/EWG.

Ustawa wprowadza do krajowego systemu prawa modyfikacje w postępowaniach dotyczących przedsięwzięć, w przypadku których jest wymagane przeprowadzenie oceny oddziaływania na środowisko. Dotyczy to dużej grupy przedsięwzięć związanych z budową obiektów, takich jak drogi, koleje, budowle przeciwpowodziowe, a więc w dużej mierze inwestycji związanych z realizacją zadań publicznych.

belka2

Najważniejsze zmiany od 1 stycznia 2017 w ocenach oddziaływania na środowisko:

  1. Uszczegółowiono wymogi w zakresie karty informacyjnej przedsięwzięcia (tzw. KIP), która jest dokumentem o charakterze wstępnym. Do tej pory zakres karty odnosił się wyłącznie do technicznych wymagań przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko. Po zmianach zakres ten został rozszerzony oraz uszczegółowiony.
  2. Zmianie uległ również katalog obligatoryjnych kryteriów uwzględnieniach przy podejmowaniu decyzji o obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, w odniesieniu do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Poszerzono przy tej okazji obszar zagadnień, które będą podlegały ocenie m.in. wprowadzono konieczność analizy skumulowanych oddziaływań na krajobraz. Wprowadzono również obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania jeśli realizacja przedsięwzięcia mogącego znacząco oddziaływać na środowisko jest uzależniona od ustanowienia obszaru ograniczonego użytkowania lub z kary informacyjnej wynika, że inwestycja może spowodować nieosiągnięcie celów środowiskowych z planu gospodarowania wodami na obszarze dorzecza.
  3. Zmieniono również procedury związane z zawieszeniem postępowania w sprawie wydania decyzji środowiskowej. Inwestor będzie miał 3 lata na dostarczenie wymaganej dokumentacji po nałożeniu na niego obowiązku przeprowadzania oceny oddziaływania na środowisko. Nie dotrzymanie terminu będzie jednoznaczne z wycofanie wniosku.
  4. Zmieniony został zakres raportu, większy nacisk położono na odniesienie się do różnorodności biologicznej, oddziaływania na ludzi, wspieranie racjonalnej polityki energetycznej, kwestie awarii i katastrof naturalnych lub budowlanych oraz prawną ochronę wód. Po raz pierwszy wprowadzono również kryteria konieczne do uwzględnienia w wielokryterialnej ocenie wariantowej.
  5. Od 1 stycznia 2017 r. wprowadzone zostały obostrzenia dotyczące tego kto może sporządzić raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko. Dotychczas przepisy dawały taką możliwość praktycznie każdemu, po zmianach konieczne będzie wykazanie się co najmniej wyższe wykształcenie kierunkowe, w niektórych przypadkach uzupełnione 5-letnim doświadczeniem w ocenach oddziaływania na środowisko lub udziałem w przygotowaniu co najmniej 5 raportów lub prognoz.
  6. Zmieniły się uprawnienia organów, m.in. dodatkowe obowiązki otrzymują regionalni dyrektorzy ochrony środowiska, którzy będą również wydawać decyzję dla przedsięwzięć zgłaszanych przez samorządy, z koleni minister środowiska będzie uzgadniał warunki niektórych przedsięwzięć na obszarach parków narodowych (np. inwestycje liniowe) a w przypadku przedsięwzięć kwalifikowanych jako instalacja, kwalifikująca się do pozwolenia zintegrowanego, organ właściwy do wydawania tegoż pozwolenia będzie wydawał opinie w ramach procedur ocen oddziaływania na środowisko.

Od 1 stycznia 2017 r. wprowadzone zostały również dotkliwe kary pieniężne, które będą nakładane na inwestorów w sytuacji, gdy dane przedsięwzięcie będzie realizowane, eksploatowane lub likwidowane z naruszeniem warunków decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Kary mogą sięgać nawet 1 mln zł.

belka2

Katalog podmiotów zobowiązanych do udostępniania informacji o środowisku

W zakresie zmian związanych z transpozycją dyrektywy 2003/4/WE, a także mających na celu wdrożenie do polskiego prawa odpowiednich postanowień Konwencji z Aarhus o dostępie do informacji, udziale społeczeństwa w podejmowaniu decyzji oraz dostępie do sprawiedliwości w sprawach dotyczących środowiska – ustawa rozszerza katalog podmiotów zobowiązanych do udostępniania informacji o środowisku i jego ochronie, wprowadzając definicję „władz publicznych” – obejmującą obok organów administracji także organy pełniące funkcje ustawodawcze i sądownicze: Sejm, Senat, Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej, sądy, trybunały oraz organy kontroli państwowej i ochrony prawa.

W myśl ustawy władze publiczne są obowiązane do udostępniania każdemu informacji o środowisku i jego ochronie, które są informacjami znajdującymi się w posiadaniu władz publicznych lub informacjami przeznaczonymi dla władz publicznych, w zakresie, w jakim nie dotyczy to ich działalności ustawodawczej, a w przypadku sądów i trybunałów – działalności orzeczniczej. Zastąpienie pojęcia „organów administracji” pojęciem „władz publicznych”, spowodowało konieczność wprowadzenia stosownych zmian w przepisach ustawy, które dotyczą dostępu do informacji o środowisku i jego ochronie. Ustawa modyfikuje także przepisy w zakresie przesłanek odmowy udostępnienia informacji o środowisku i jego ochronie oraz opłat za udostępnianie tych informacji.

Opracowano na podstawie: www.prezydent.pl oraz www.gdos.gov.pl